Oskar Lange i debata kalkulacyjna. Spojrzenie po latach - Winczewski, Damian (Studia Krytyczne/Critical Studies, 2020)
Celem artykułu było przyjrzenie się słynnej debacie Oskara Langego z reprezentantami Austriackiej Szkoły Ekonomii i krytyczna rekonstrukcja argumentów obu stron w świetle współczesnej wiedzy ekonomicznej. Oskar Lange początkowo uznawany za zwycięzcę debaty po krytyce Friedricha Hayeka i upadku realnego socjalizmu stał się przegranym reprezentującym niewłaściwe podejście metodologiczne oparte na dorobku szkoły neoklasycznej w ekonomii. Uważna egzegeza esejów uczestników debaty i nowe koncepcje ekonomiczne pozwalają jednak na zniuansowanie powyższych wniosków. Po pierwsze, Mises nie udowodnił niemożliwości istnienia gospodarki niekapitalistycznej – „obalił” tylko stworzony przez samego siebie karykaturalny model gospodarki socjalistycznej, który nie miał wiele wspólnego z rzeczywistymi propozycjami ekonomistów marksistowskich. Po drugie, argumentacja Hayeka zawiera w sobie niespójności i jak pokazuje współczesna wiedza jej wartość ma dość ograniczony historycznie charakter. Tezy Langego okazały się błędne głównie z powodu zapożyczeń z liberalnej, neoklasycznej teorii ekonomii. Jednak w świetle współczesnej jego ostateczne wnioski, które głoszą, że poprawne funkcjonowanie rynku w gospodarce socjalistycznej jest głównie problemem technologicznym powiązanym z kwestią demokratycznej kontroli nad środkami produkcji, w świetle współczesnej wiedzy wydają się być bardzo aktualne. Wobec tego debata kalkulacyjna wciąż jest otwartą kwestią.