ROLA PLANOWANIA W ROZWOJU SPOŁECZNO-GOSPODARCZYM I PRZESTRZENNYM MIAST POLSKICH PO 1989 ROKU - Parysek, Jerzy (Studia Miejskie, 2020)
Od początku XX w. rozwój miast, także w Polsce, dokonuje się przede wszystkim na podstawie opracowywanych dokumentów planistycznych. Zmiany ustrojowe, zwłaszcza tak zasadnicze, jak te, które dokonały się po 1989 r., prowadzą zawsze do zmiany regulacji prawnych. Współcześnie rozwój społeczno–gospodarczymiastwyznaczają zapisy strategii rozwoju społeczno-gospodarczego, zaś rozwój przestrzenny - zapisy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Pozytywnej ocenie roli strategii w dziedzinie rozwoju społeczno-gospodarczego nie towarzyszy jednak taka sama ocena skutków obowiązywania regulacji prawnych dotyczących planowania przestrzennego. Regulacje prawne dotyczące planowania przestrzennego zostały tak sformułowane, że ich nieprecyzyjność oraz woluntarystyczna interpretacja - zamiast prowadzić do rozwoju zrównoważonego miast i poprawy ich ładu przestrzennego - skutkuje niekontrolowanym rozlewaniem się miast (lub generuje dynamiczny urban sprawi), chaosem przestrzennym oraz wzrostem społecznych kosztów funkcjonowania miasta. W ten sposób o zagospodarowaniu i rozwoju przestrzennym miast w istocie rzeczy nie decydują planiści, lecz właściciele nieruchomości, deweloperzy, inwestorzy, spekulanci i konsorcja projektowo-wykonawcze. Planowanie przestrzennew coraz mniejszym stopniu spełnia swoją społeczną funkcję reprezentanta interesów ogólnospołecznych.