Studia Miejskie

The concept of intersectionality in spatial terms

2025-12-22T09:14:26+00:00

Intersekcjonalność to podejście analizując wpływ różnych form tożsamości społecznych (np. płeć, , status ekonomiczny, etniczność, religia) na nierówności społeczno-gospodarcze. Jego rozwinięciem jest intersekcjonalność przestrzenna badająca, jak różne formy wykluczenia przejawiają się w konkretnych lokalizacjach. Intersekcjonalność ujawnia też potrzebę integracji badań z wiedzą społeczności lokalnych, w myśl założeń nauki społecznie zaangażowanej. Artykuł wskazuje, że intersekcjonalność może wzbogacić badania miejskie oraz akcentuje rolę deliberacji w budowaniu zrównoważonych społeczności miejskich. Podejście intersekcjonalne, łączące teorię z praktyką, jawi się jako skuteczne narzędzie łączenia badań i polityk miejskich w rozwiązywaniu współczesnych wyzwań.

Elektromobilność w transporcie publicznym w małych miastach w Polsce

2025-12-22T09:14:31+00:00

Celem niniejszego artykułu jest charakterystyka i ocena procesu wdrażania elektrycznego transportu miejskiego w ośrodkach liczących między 10 000 a 25 000 mieszkańców. Na 98 polskich miastz tego przedziału wielkościowego autobusy elektryczne eksploatuje niecałe 20%, czyli 20 ośrodków, w których kursują łącznie 62 takie pojazdy. Małe miasta wykazywały się w latach 2020–2024 najszybszym wzrostem udziału autobusów elektrycznych we flocie, przesuwając się z grupy o najniższym udziale do grupy o najwyższym udziale tego typu pojazdów w strukturze taboru. „Elektromobilne” małe miasta znajdują się głównie w południowo-zachodniej i centralnej Polsce i co znaczące – w większości nie należą do obszarów metropolitalnych. Co ciekawsze, w przypadku siedmiu małych miast decyzja o wprowadzeniu elektrycznych autobusów została podjęta w związku z uruchomieniem komunikacji miejskiej po raz pierwszy. Wydaje się
więc, że innowacja w postaci elektromobilności może mieć pozytywny wpływ na upowszechnienie transportu publicznego także w mniejszych ośrodkach. Zarazem jednak wyższe koszty eksploatacyjne związane z funkcjonowaniem bardzo małych innowacyjnych systemów transportowych mogą wiązać się z poważnym ryzykiem w przyszłości.

Parkingi w przestrzeni miejskiej na przykładzie osiedla Centrum w Białymstoku

2025-12-22T09:14:24+00:00

Celem pracy jest ocena rozmieszczenia, dostępności i efektywności wykorzystania miejsc parkingowych na osiedlu Centrum w Białymstoku oraz wskazanie możliwych rozwiązań tego problemu. Wraz z dynamicznym wzrostem liczby pojazdów osobowych problem związany z parkowaniem stał się jednym z głównych wyzwań współczesnych miast. Osiedle Centrum w Białymstoku, jako obszar o wysokim natężeniu ruchu i dużej koncentracji usług, handlu oraz instytucji publicznych, jest szczególnie narażone na niedobór
miejsc parkingowych, co wpływa na komfort życia mieszkańców oraz funkcjonowanie całej dzielnicy. Analiza wykazała, że parkingi zajmują jedynie 5,2% powierzchni osiedla. Liczba miejsc parkingowych jest niewystarczająca w stosunku do potrzeb mieszkańców i użytkowników, o czym świadczy duża ilość przypadków dzikiego parkowania. Istniejąca infrastruktura nie jest wykorzystywana w sposób optymalny, co prowadzi do chaosu komunikacyjnego i utrudnień dla pieszych.

Dostępność rekreacyjnych przestrzeni publicznych w Poznaniu

2025-12-22T09:14:30+00:00

Przestrzenie rekreacyjne są kluczowym elementem miast. Publiczne tereny miejskie, które posiadają funkcje rekreacyjne, odgrywają istotną rolę w zdrowiu i życiu społecznym mieszkańców, co sprawia, że uwzględnienie ich dostępności przestrzennej podczas procesu planowania miast jest niezwykle istotne.
W niniejszym artykule przeanalizowano przestrzenie rekreacyjne w Poznaniu. Zostały one pogrupowane w cztery kategorie: tereny zielone, place publiczne, place zabaw oraz tereny sportowe. Analiza dostępności dla każdej z tych kategorii została przeprowadzona za pomocą oprogramowania GIS – ArcGIS Pro. Polegała ona na obliczeniu odsetka mieszkańców mających dostęp do każdego z czterech rodzajów publicznych przestrzeni rekreacyjnych w odległości 5- i 10-minutowego spaceru. W ostatnim etapie badań obliczono
wskaźnik syntetyczny, który stanowi podstawę do wyciągania wniosków i formułowania zaleceń dla planowania przestrzennego.