Dyfuzja i interferencja – o prawie ochrony środowiska i jego granicach słów kilka

Anna Haładyj

doi:10.25167/osap.6014

Opublikowane: 2025-12-31

Tom 23 Nr 2 (2025)

Dyfuzja i interferencja – o prawie ochrony środowiska i jego granicach słów kilka

Anna Haładyj

Opolskie Studia Administracyjno-Prawne

Dział: Artykuły

https://doi.org/10.25167/osap.6014

Abstrakt

Ustalenia doktrynalne pozwalają na przyjęcie istnienia granic zewnętrznych i wewnętrznych w prawie ochrony środowiska. Jednocześnie w literaturze przedmiotu dostrzegana jest cechująca się niespotykanym wcześniej nasileniem dyfuzja i interferencja do prawa ochrony środowiska instytucji wykształconych w innych działach prawa. Na potrzeby opisu
zjawisk normatywnych w opracowaniu postawiono tezę, że prawo ochrony środowiska jest obszarem pozbawionym ścisłych granic wewnętrznych, zarówno w ramach prawa administracyjnego, jak i systemu prawa w ogóle, i szczególnie podatnym na zjawisko przenikania (dyfuzja i interferencja).
Na potrzeby udowodnienia powyższej tezy w opracowaniu wykorzystano metodę dogmatyczno-prawną (językowo-logiczną) bazującą na analizie tekstów prawnych. W wyniku analiz uznano, że dyfuzja rozwiązań typowych dla prawa cywilnego oraz zacieranie granic (interferencja) z prawem publicznym gospodarczym prowadzą do zwiększenia efektywności regulacji prawnej, adekwatnej do specyfiki przedmiotu regulacji, pod warunkiem zachowania aksjologicznej tożsamości prawa ochrony środowiska na styku z innymi działami prawa.

Pobierz pliki

pdf

Zasady cytowania

Haładyj, A. (2025). Dyfuzja i interferencja – o prawie ochrony środowiska i jego granicach słów kilka. Opolskie Studia Administracyjno-Prawne, 23(2). https://doi.org/10.25167/osap.6014

Cited by / Share

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Bibliografia

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylającej niektóre dyrektywy (Dz. Urz. UE L 312 z 22.11.2008, s. 3 ze zm. – dalej: Ramowa Dyrektywa Odpadowa).
Google Scholar

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1071, dalej cytowana jako k.c.
Google Scholar

Ustawa z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 418, dalej cytowana jako pr. bud.
Google Scholar

Ustawa z dnia 13 grudnia 2012 r. o odpadach, t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1587 ze zm., dalej cytowana jako u.o.
Google Scholar

Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno- Społecznego i Komitetu Regionów, Fala renowacji na potrzeby Europy – ekologizacja budynków, tworzenie miejsc pracy, poprawa jakości życia, Bruksela, dnia 14.10.2020,
Google Scholar

COM(2020) 662 final.
Google Scholar

Baran, Mariusz, Barbara, Iwańska i Przybojewska Ilona (red.) 2024. Prawa i interesy w ochronie środowiska. Perspektywa międzynarodowa, unijna i krajowa. Warszawa: C.H. Beck.
Google Scholar

Bojar-Fijałkowski, Tomasz. 2023. Zdrowie środowiskowe a zdrowotne prawo środowiska. Analiza wybranych pojęć. Prawne Problemy Górnictwa i Ochrony Środowiska 2, 1–15. DOI: 10.31261/PPGOS. DOI: https://doi.org/10.31261/PPGOS.2023.02.05
Google Scholar

Bojar-Fijałkowski, Tomasz. 2024. Unijna taksonomia jako potencjalny warunek pomocy państwa dla przedsiębiorców – uwagi na gruncie gospodarczego prawa środowiska. Studia Prawnoustrojowe 63, 35–47. DOI: 10.31648/sp.9655. DOI: https://doi.org/10.31648/sp.9655
Google Scholar

Bukowski, Zbigniew. 2017. Aksjologiczne podstawy stanowienia prawa ochrony środowiska. W: Aksjologia prawa administracyjnego, t. II, (red.) Jan Zimmermann, 233–241. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Ciechanowicz-McLean, Janina. 2009. Wstęp. W: Prawo ochrony środowiska jako warunek prowadzenia działalności gospodarczej, (red.) Janina Ciechanowicz-McLean, Tomasz Bojar-Fijałkowski, 7–8. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
Google Scholar

Ciechanowicz-McLean, Janina. 2013. Od ekologicznych ograniczeń działalności gospodarczej do gospodarczego prawa środowiska. W: 25 lat fundamentów wolności działalności gospodarczej. Tendencje rozwojowe, (red.) Jan Grabowski, Katarzyna Pokryszka, Anna
Google Scholar

Hołda-Wydrzyńska, 327–338. Katowice: Górnośląska Wyższa Szkoła Handlowa im. Wojciecha Korfantego.
Google Scholar

Dąbek, Dorota. 2013. Przestrzeń regulacji administracyjnoprawnej. W: Przestrzeń w prawie administracyjnym, (red.) Jan Zimmermann, 87–102. Warszawa: Wolters Kluwer Polska.
Google Scholar

Duniewska, Zofia. 2002. Wprowadzenie. W: Materialne prawo administracyjne. Pojęcia, instytucje, zasady, (red.) Małgorzata Stahl. 7–15. Warszawa: Wolters Kluwer
Google Scholar

Górski, Marek. 1992. Ochrona środowiska jako zadanie administracji publicznej. Acta Universitatis Lodziensis 94.
Google Scholar

Górski, Marek. 2017. Wartości chronione w przepisach o odpadach. W: Aksjologia prawa administracyjnego, t. II, (red.) Jan Zimmermann. 365-372. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Górski, Marek. 2021. Gospodarowanie odpadami. W: Prawo ochrony środowiska, (red.) Marek Górski, 403–501. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Górski, Marek. 2024. Nielegalne pozbywanie się odpadów – wybrane problemy. W: W trosce o dobro wspólnoty i jednostki. Księga jubileuszowa dedykowana Profesor Zofii Duniewskiej, (red.) Piotr Korzeniowski et al., 100–109. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Grzegorzewska-Mischka, Ewa, Szpakowska Maria. 2009. Obowiązek ochrony środowiska naturalnego jako granica swobody działalności gospodarczej w Polsce. W: Prawo ochrony środowiska jako warunek prowadzenia działalności gospodarczej, (red.) Janina Ciechanowicz-
Google Scholar

McLean, Tomasz Bojar-Fijałkowski. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
Google Scholar

Haładyj, Anna. 2014. Pogranicza materialnego prawa administracyjnego na przykładzie prawa ochrony środowiska. W: Dziesięć lat polskich doświadczeń w Unii Europejskiej. Problemy prawnoadministracyjne, t. I, (red.) Janusz Sługocki, 519–526. Wrocław: Presscom.
Google Scholar

Haładyj, Anna. 2007. Czy prawo ochrony środowiska jest odrębną gałęzią prawa? W: Historia magistra vitae, księga jubileuszowa ku czci Profesora Jerzego Flagi, (red.) Antoni Dębiński, Stanisław Wrzosek, Katarzyna Maćkowska, Małgorzata Kruszewska-Gagoś,
Google Scholar

–89. Lublin: Wydawnictwo KUL.
Google Scholar

Haładyj, Anna. 2018. Prywatyzacja ochrony środowiska a zasada prewencji i przezorności na przykładzie unieszkodliwiania odpadów. W: Ochrona prawna zasobów naturalnych, (red.) Jerzy Stelmasiak, Emil Kuk, Grzegorz Lubeńczuk, 65–78. Lublin: Wydawnictwo UMCS.
Google Scholar

Haładyj, Anna. 2024. Publiczne prawa podmiotowe w ochronie środowiska – 25 lat po przyjęciu konwencji z Aarhus. Studia Prawno-Ustrojowe (66), 93–106. DOI: 10.31648/sp.10472. DOI: https://doi.org/10.31648/sp.10472
Google Scholar

Jendrośka, Jerzy. 2001. Wprowadzenie. W: Ustawa Prawo ochrony środowiska – Komentarz, (red.) Jerzy Jendrośka, 21–27. Wrocław: Centrum Prawa Ekologicznego.
Google Scholar

Jeżewski, Jan. 1974. Administracja pod rządem prawa cywilnego. (Z badań porównawczych nauki prawa administracyjnego). Prace Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego 164 (A), 37–39.
Google Scholar

Korzeniowski, Piotr. 2020. Pozwolenie emisyjne w prawie ochrony środowiska. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Korzeniowski, Piotr. 2021. Zgoda wodnoprawna. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Nazaruk, Piotr. 2019. Komentarz do art. 73. W: Kodeks cywilny. Komentarz, (red.) Jan Ciszewski, Piotr Nazaruk. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Niżnik-Dobosz, Iwona. 2019. Pojęcie pogranicza prawa z perspektywy nauki prawa administracyjnego i jego kryteriów. W: Pogranicze prawa administracyjnego, (red.) Jan Zimmermann, 51–60. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Prus, Łukasz. 2018. Wielopostaciowość postępowań związanych z niezgodnym z prawem składowaniem lub magazynowaniem odpadów. Opolskie Studia Administracyjno-Prawne, XVI/1 (4), 9–17. DOI: https://doi.org/10.25167/osap.1156
Google Scholar

Radecki, Wojciech. 2002. Komentarze do ustawy – Prawo ochrony środowiska. Środki finansowo- prawne, tytuł V ustawy Prawo ochrony środowiska. Wrocław: Towarzystwo Naukowe Prawa Ochrony Środowiska
Google Scholar

Radecki, Wojciech. 2024. Koncepcja prawa prywatnego środowiska w doktrynie niemieckiej i austriackiej. W: Na rozdrożach prawa publicznego i prywatnego. Księga pamiątkowa ku czci Profesora Ryszarda Mikosza, (red.) Grzegorz Dobrowolski, Filip Nawrot, Łukasz
Google Scholar

Strzępek, 575–596. Toruń: Dom Organizatora.
Google Scholar

Rakoczy, Bartosz. 2010. Prawo ochrony środowiska w styku z innymi obszarami systemu prawa. W: Zagadnienia systemowe prawa ochrony środowiska, (red.) Piotr Korzeniowski, 69–79. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.
Google Scholar

Rakoczy, Bartosz. 2014. Pojęcie gospodarowania zasobami środowiska. W: Prawne aspekty gospodarowania zasobami środowiska, (red.) Bartosz Rakoczy, Małgorzata Szalewska, Karolina Karpus, 19–30. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
Google Scholar

Robakowska, Martyna. 2025. Odpad jako przedmiot obrotu cywilnoprawnego z perspektywy wdrażania gospodarki obiegu zamkniętego. Warszawa: C.H. Beck.
Google Scholar

Wszołek, Przemysław. 2016. Kryteria wyodrębniania prawa administracyjnego. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Wszołek, Przemysław. 2019. Istota i „rodzaje” integralności polskiego prawa administracyjnego. W: Integralność prawa administracyjnego. Perspektywa polska, (red.) Jan Zimmermann, 17–42. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Wasilewski, Andrzej. 2009. Dynamika zmian i kontynuacja we współczesnym prawie administracyjnym wyzwaniem dla doktryny prawa (na przykładzie prawa ochrony środowiska). W: Między tradycją a przyszłością w nauce prawa administracyjnego. Księga
Google Scholar

jubileuszowa dedykowana Profesorowi Janowi Bociowi, (red.) Jerzy Supernat, 768–775. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Google Scholar

Woźniak, Marta. 2024. Ochrona środowiska w zagospodarowaniu przestrzennym i przy realizacji inwestycji z elementami ochrony kopalin. W: Prawo ochrony środowiska. Przed egzaminem, Marta Woźniak, Anna Barczak, Anna Haładyj, 398–451. Warszawa: Wolters
Google Scholar

Kluwer.
Google Scholar

Wyszomirski, Łukasz. 2025. Komentarz do art. 3. W: Ustawa o odpadach. Komentarz, (red.) Łukasz M. Wyszomirski. Warszawa: CH Beck.
Google Scholar

Zimmermann, Jan. 2022. Alfabet prawa administracyjnego. Warszawa: Wolters Kluwer.
Google Scholar

Zimmermann, Jan. 2009. Granice regulacji materialnoprawnej w prawie administracyjnym. W: Nowe problemy badawcze w teorii prawa administracyjnego, (red.) Jan Boć, Andrzej Chajbowicz, 61–76. Wrocław: Kolonia Limited
Google Scholar

Rudnicki Jan. 2014. Gdzie szukać rzeczy niczyich, czyli do czego służy kodeks cywilny. Forum Prawnicze 5 (25), 16–27.
Google Scholar

Szalewska, Małgorzata. 2017. Współdziałanie organów administracji publicznej w procedurze wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia. W: Oceny oddziaływania na środowisko w praktyce, (red.) Bartosz Rakoczy, 81–126. Warszawa:
Google Scholar

Wolters Kluwer.
Google Scholar

Szalewska, Malgorzata. 2024. Współdziałanie organów administracji a ochrona praw procesowych stron postępowania w sprawach środowiskowych uwarunkowań inwestycji. W: Prawa i interesy w ochronie środowiska. Perspektywa międzynarodowa, unijna i krajowa.
Google Scholar

Mariusz Baran, Barbara Iwańska, Ilona Przybojewska, 323–342. Warszawa: Wydawnictwo C.H. Beck.
Google Scholar

Schmidt-Assmann, Eberhard. 2011. Ogólne prawo administracyjne jako idea porządku. Warszawa: C.H. Beck.
Google Scholar