Pierwsze lata posługi biskupa Teodora Kubiny w Częstochowie z perspektywy sióstr honoratek: W 100. rocznicę erygowania diecezji częstochowskiej (2)

Kamil Łukasz Kęsik

doi:10.25167/sth.6231

Published: 2026-10-31

Vol. 46 No. 1 (2026)

Bp Teodor Kubina’s First Years of Ministry From the Point of View of Sisters of the Immaculate Heart of Mary

Kamil Łukasz Kęsik

Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego

Section: Articles

https://doi.org/10.25167/sth.6231

On the 100th Anniversary of the Establishment of the Częstochowa Diocese (2)

Abstract

Bp Kubina was highly respected among the diocesan clergy, nuns as well as secular sisters. However, he was characterised by unprecedented restraint in interpersonal relations. At the threshold of the developing diocese, he was appreciated for his organisational skills as well as social service. However, a large group of people of the local Church did not understand his cautious approach to existing habits and liturgical forms. From the beginning of his stay in Częstochowa, he was viewed by the clergy from Cardinal Bertram’s side as a Polish chauvin�ist, whereas in the Częstochowa Diocese he was perceived as German. In fact, he was a native Upper Silesian with the overall heritage of both positive as well as pejorative features of the people among whom he grew up. In the following years, he adopted the character of his new diocese, but he did not resign from proud elevation of his Silesian origin and understanding the Church.

Keywords:

Bp Teodor Kubina, Częstochowa Diocese, Second Polish Republic, Upper Silesia, Sisters of the Immaculate Heart of Mary

Most read articles by the same author(s)

Download files

PDF (Język Polski)

Citation rules

Kęsik, K. Łukasz. (2026). Bp Teodor Kubina’s First Years of Ministry From the Point of View of Sisters of the Immaculate Heart of Mary: On the 100th Anniversary of the Establishment of the Częstochowa Diocese (2). Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego, 46(1), 237–257. https://doi.org/10.25167/sth.6231

Cited by / Share

Licence

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.

References

Ceglarek Roman, Kapuściński Jacek. 2015. Zarząd Diecezjalnego Koła Księży Prefektów w Częstochowie (1929–1949). Częstochowa: Wydawnictwo Naukowe Wyższego Instytutu Teologicznego w Częstochowie.
Google Scholar

Długosz Antoni. 2000. Pasterskie poczynania biskupów pomocniczych diecezji częstochowskiej. W Błogosławione choć trudne czasy. Red. Jan Kowalski, 133–141. Częstochowa: Częstochowskie Wydawnictwo Archidiecezjalne Regina Poloniae.
Google Scholar

Klawek Aleksy. 1951. „W hołdzie wielkiemu biskupowi”. Polonia Sacra 4 (2): 101–105.
Google Scholar

Kostrzewski Paweł. 2023. Bolesław Wróblewski (1867–1951). W Słownik biograficzny polskiego katolicyzmu społecznego. T. 6. Red. Rafał Łatka, 397–403. Warszawa: Instytut Dziedzictwa Myśli Narodowej im. Romana Dmowskiego i Ignacego Paderewskiego.
Google Scholar

Kryska-Karski Tadeusz, Żurakowski Stanisław. 1991. Generałowie Polski niepodległej. Warszawa: Editions Spotkania.
Google Scholar

Kujawski Witold. 2012. „Straty terytorialne diecezji włocławskiej w następstwie bulli cyrkumskrypcyjnej Vixdum Poloniae unitas z 1925”. Teologia i Człowiek 19: 257–276.
Google Scholar

Lysko Alojzy. 2004. Marszałek Sejmu Śląskiego: życie i dzieło Konstantego Wolnego (1877–1940). Częstochowa: Regionalny Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli.
Google Scholar

Mielczarek Tomasz. 1996. Od „Monitora” do „Gońca Reklamowego”. Dzieje prasy częstochowskiej (1769–1994). Kielce: Wyższa Szkoła Pedagogiczna im. Jana Kochanowskiego.
Google Scholar

Myszor Jerzy, Bednarski Damian, Konieczny Jan. Oprac. 2022. Korespondencja Augusta Hlonda i Józefa Gawliny w latach 1924–1948. Katowice: Fundacja Centrum Badań nad Historią Kościoła.
Google Scholar

Piech Stanisław. 1984. „Biskup Leon Wałęga, organizator duszpasterstwa emigrantów w diecezji tarnowskiej (1901–1933)”. Studia Polonijne 8: 157–181.
Google Scholar

Sętowski Juliusz. 2005. Cmentarz Kule w Częstochowie. Przewodnik biograficzny. Częstochowa: Wydawnictwo im. Stanisława Podobińskiego Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie.
Google Scholar

Steuer Antoni. 1996. Muża Anastazy. W Słownik biograficzny katolickiego duchowieństwa śląskiego XIX i XX w. Red. Mieczysław Pater, 288–289. Katowice: Księgarnia Świętego Jacka.
Google Scholar

Szczęsna Małgorzata. 2011. „Nabytki Działu Historii w 2010 r.”. Rocznik Muzeum Częstochowskiego 11: 245–275.
Google Scholar

Śliwiński Leszek. 2013. Ogólnopolska reprezentacja powiatowych związków komunalnych w II Rzeczypospolitej. Częstochowa: Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie.
Google Scholar

Urbański Stanisław. 1998. „Formacja i formy apostolstwa świeckich w ramach Akcji Katolickiej w świetle nauki ks. biskupa Teodora Kubiny”. Częstochowskie Studia Teologiczne 26: 193–210.
Google Scholar

Widera Michał. 2025. Chmura Ferdynand (1884–1967). W Kto był kim w Krzepicach i okolicy? Słownik biograficzny. T. 1. Red. Kamil Kęsik, Michał Widera, 48–50. Krzepice: Wydawnictwo Naukowe Studio Impreso.
Google Scholar

Związek Jan. 2000. Integracyjna rola Kościoła katolickiego na ziemi częstochowskiej. W Błogosławione, choć trudne czasy. Red. Jan Kowalski, 37–55. Częstochowa: Częstochowskie Wydawnictwo Archidiecezjalne Regina Poloniae.
Google Scholar

Związek Jan. 2001. Życie i działalność ks. Bolesława Wróblewskiego (1867–1951). Częstochowa: Częstochowskie Wydawnictwo Archidiecezjalne Regina Poloniae.
Google Scholar

Związek Jan. 2018. „Działalność duszpasterska i oświatowa biskupa Teodora Kubiny w ziemi wieluńskiej”. Veritati et Caritati 11: 397–453.
Google Scholar