ETYKA PUBLIKACJI

ZASADY ETYCZNE

Redakcja rocznika „Stylistyka” za nadrzędną  zasadę  polityki redakcyjnej uznaje rzetelność naukową i przestrzeganie zasad etyki publikacyjnej. W  celu przeciwdziałania nieetycznym zachowaniom autorów tekstów stosuje się zalecenia Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Komitetu ds. Etyki Wydawniczej (Committee on Publication Ethics).

  1. Za niezgodne z zasadami etyki publikacyjnej uznaje się:
    • Odwoływanie się dosłowne (w całości lub w części tekstu) lub niedosłowne (reprodukowanie w postaci parafrazy istotne dla tekstu jako całości, w tym także wykorzystanie cudzej koncepcji badawczej) do innych oryginalnych publikacji bez odnośników do nich w postaci przypisów (plagiat).
    • Zduplikowanie własnej publikacji w całości lub w znaczących fragmentach już wcześniej opublikowanej (autoplagiat).
    • Pominięcie informacji o współautorze, który wniósł istotny wkład w powstanie publikacji (ghostwriting).
    • Przypisanie publikacji współautorowi o znikomym wkładzie w jej powstanie lub braku w ogóle tego wkładu (guest/gift authorship).
    • Sfabrykowanie danych.
  2. Każde zgłoszenie niezgodnego z zasadami etycznymi postępowania autora/autorów tekstu traktowane jest jako podejrzenie.
  3. Podejrzenie o nieetyczne postępowanie autora/autorów tekstu może być zgłaszane w odniesieniu do:
    • nieopublikowanego manuskryptu przekazanego redakcji/recenzentom;
    • tekstu opublikowanego.
  4. Podejrzenie o wymienione w pkt 1. nieetyczne postępowanie autora/autorów tekstu może zgłosić:
    • członek zespołu redakcyjnego „Stylistyki” ;
    • recenzent;
    • czytelnik;
    • inna osoba (np. pominięty współautor).
  5. Redakcja stosuje zapory w celu przeciwdziałania sytuacjom etycznie nieakceptowanym – wymagane jest:

 

  • złożenie przez autora/autorów tekstu indywidualnego oświadczenia, iż praca jest oryginalnym wynikiem jego/ich badań i nie była dotąd publikowana oraz że jest/są jedynym/jedynymi osobami, które uczestniczyły w redakcji tekstu. W oświadczeniu potwierdza się także własne autorstwo wykorzystanego materiału ilustracyjnego;
  • podanie afiliacji autor/autorów tekstu;
  • podanie w pierwszym przypisie dolnym informacji o osobie/osobach, które uczestniczyły w badaniach (np. zbierały dane), choć nie włączyły się w redakcję tekstu, oraz instytucjach, które przyczyniły się do powstania tekstu (np. finansując badania);
  • w przypadku większej liczby autorów tekstu podanie procentowego wkładu każdego z autorów w powstanie tekstu.
  1. W celu wyjaśnienia, czy rzeczywiście doszło do złamania zasad etycznych, Redakcja podejmuje działania zgodnie z przyjętą przez COPE procedurą.
    • W przypadku podejrzenia o plagiat/autoplagiat manuskryptu/tekstu opublikowanego redaktor:

- informuje zgłaszającego podejrzenie o podjęciu działań wyjaśniających;

- gromadzi pełną dokumentację wraz z materiałem dowodowym;

- sprawdza zakres powtórzeń i ich zasadność za pomocą programu antyplagiatowego oraz dokonując porównania i analizy jakościowej dwóch tekstów; może włączyć w procedurę antyplagiatową recenzentów, członków rady redakcyjnej, ekspertów z danej dziedziny, z zachowaniem zasady anonimowości;

- w przypadku stwierdzenia braku znacznych i istotnych powtórzeń, informuje osobę zgłaszającą podejrzenie oraz autora o wyniku postępowania i jego zakończeniu; jeśli podejrzenie dotyczyło manuskryptu, kieruje tekst do dalszych etapów procesu redakcyjnego;

- w przypadku stwierdzenia znacznego zakresu powtórzeń kontaktuje się korespondencyjnie z autorem, dołączając złożone „Oświadczenie autora” o oryginalności tekstu oraz dokumentację poświadczającą zasadność podejrzenia o plagiat/autoplagiat i prosi o wyjaśnienie;

- jeśli autor udzieli zadowalającego wyjaśnienia, informuje osobę zgłaszającą podejrzenie o wyniku postępowania i podjętej decyzji (odrzucenie manuskryptu/wycofanie publikacji, dopuszczenie wprowadzenia korekty);

- jeśli autor udzieli odpowiedzi z wyjaśnieniem niezadowalającym lub przyzna się do winy, odrzuca manuskrypt/wycofuje publikację; informuje autora, osobę zgłaszającą podejrzenie oraz ewentualnie przełożonego autora i osoby odpowiedzialne za zarządzanie badaniami w instytucji autora o podjętej decyzji, stanowisku czasopisma w takich przypadkach i przedstawia oczekiwane zachowanie;

- jeśli autor nie udzieli odpowiedzi, odrzuca manuskrypt/wycofuje publikację i informuje autora, osobę zgłaszającą podejrzenie, przełożonego autora i osoby odpowiedzialne za zarządzanie badaniami w instytucji autora o podjętej decyzji, stanowisku czasopisma w takich przypadkach oraz o oczekiwanym zachowaniu; jeśli ze strony instytucji  nie nadchodzi odpowiedź, kontaktuje się z nią ponownie w ciągu 3-6 miesięcy; w sytuacji ponownego braku reakcji podejmuje decyzję o skontaktowaniu się z innymi organami w kraju.

  • W przypadku podejrzenia o ghostwriting lub guest/gift authorship w odniesieniu do manuskryptu/tekstu opublikowanego redaktor:

- informuje zgłaszającego podejrzenie o podjęciu działań wyjaśniających;

- gromadzi pełną dokumentację wraz z materiałem dowodowym;

- kontaktuje się korespondencyjnie z autorem z prośbą o wyjaśnienie, dołączając złożone „Oświadczenie autora”;

- jeśli autor udzieli zadowalającego wyjaśnienia, przedstawia oczekiwane przez czasopismo zachowanie (lista autorów bez zmian, usunięcie autora, dopisanie autora) i informuje osobę zgłaszającą podejrzenie o wyniku postępowania i jego zakończeniu; w przypadku zmian w autorstwie artykułów zespołowych zwraca się do każdego z autorów o zgodę na usunięcie/dopisanie autora;

- jeśli autor udzieli odpowiedzi z wyjaśnieniem niezadowalającym, kontaktuje się z osobą niewymienioną jako autor/bezpodstawnie wymienioną jako autor z prośbą o informacje; informuje autora, osobę zgłaszającą podejrzenie oraz ewentualnie przełożonego autora i osoby odpowiedzialne za zarządzanie badaniami w instytucji autora o wynikach dochodzenia, stanowisku czasopisma w takich przypadkach i przedstawia oczekiwane zachowanie (usunięcie autora, dopisanie autora); w przypadku zmian w autorstwie artykułów zespołowych zwraca się  do każdego z autorów o zgodę na usunięcie/dopisanie autora; w razie odmowy wprowadzenia zmian na liście autorów odrzuca manuskrypt/wycofuje publikację;

- jeśli autor nie udzieli odpowiedzi, odrzuca manuskrypt/wycofuje publikację i informuje autora, osobę zgłaszającą podejrzenie, przełożonego autora i osoby odpowiedzialne za zarządzanie badaniami w instytucji autora o podjętej decyzji, stanowisku czasopisma w takich przypadkach oraz o oczekiwanym zachowaniu; jeśli ze strony instytucji  nie nadchodzi odpowiedź, kontaktuje się z nią ponownie w ciągu 3-6 miesięcy; w sytuacji ponownego braku reakcji podejmuje decyzję o skontaktowaniu się z innymi organami w kraju.

  • W przypadku podejrzenia o sfabrykowanie danych:

- informuje zgłaszającego podejrzenie o podjęciu działań wyjaśniających i prosi o dostarczenie materiałów dowodowych;

- gromadzi pełną dokumentację;

- analizuje dane; może zwrócić się o opinię w danej sprawie do eksperta zewnętrznego lub członka rady naukowej czasopisma;

- kontaktuje się korespondencyjnie z autorem z prośbą o wyjaśnienie;

- jeśli autor udzieli zadowalającego wyjaśnienia, przedstawia oczekiwane przez czasopismo postępowanie i informuje osobę zgłaszającą podejrzenie o wyniku postępowania i podjętej decyzji (odrzucenie manuskryptu/wycofanie publikacji, dopuszczenie wprowadzenia korekty);

- jeśli autor udzieli odpowiedzi z wyjaśnieniem niezadowalającym, informuje autora, osobę zgłaszającą podejrzenie oraz ewentualnie przełożonego autora i osoby odpowiedzialne za zarządzanie badaniami w instytucji autora o wynikach dochodzenia, stanowisku czasopisma w takich przypadkach i przedstawia oczekiwane postępowanie (usunięcie autora, dopisanie autora);

- jeśli autor nie udzieli odpowiedzi, odrzuca manuskrypt/wycofuje publikację i informuje autora, osobę zgłaszającą podejrzenie, przełożonego autora i osoby odpowiedzialne za zarządzanie badaniami w instytucji autora o podjętej decyzji (odrzucenie manuskryptu/wycofanie publikacji); jeśli ze strony instytucji  nie nadchodzi odpowiedź, kontaktuje się z nią ponownie w ciągu 3-6 miesięcy; w sytuacji ponownego braku reakcji podejmuje decyzję o skontaktowaniu się z innymi organami w kraju.

Szczegółowe zasady postępowania opisane zostały w algorytmie COPE dostępnym pod adresem: https://publicationethics.org/guidance/Flowcharts