Wschodnie katolickie utożsamienie obrządkowe


Abstrakt

Katolickie Kościoły wschodnie ze względu na swoje zróżnicowanie obrządkowe wnoszą odrębny wkład w całościowe dziedzictwo chrześcijańskie. Każdy obrządek wschodni emanuje samodzielnym i autentycznym zbiorem cech liturgiczno-kultycznych typowych dla określonego nurtu tradycyjnego. Posiadanie własnych przymiotów praktyki sakramentalno-rytualnej jest nieodłącznie związane z przywilejem działania Kościoła partykularnego i wpływa bezpośrednio na kształtowanie jego tożsamości. Jakkolwiek elementy zewnętrzne i obrzędowe w Kościele wschodnim spełniają rolę pomocniczą, lecz są one niezbędne i niezastąpione. Ich moc odziaływania przyczynia się najczęściej do pełniejszej integracji wspólnoty wiernych i jej zjednoczenia modlitewnego. Powoduje prawdziwe zespolenie tychże wiernych wokół idei jednego i rodzimego obrządku, który jawi się dla nich życiodajna siłą duchową. W artykule podjęto ważne aspekty formułowania się tożsamości obrządkowej w obrębie Katolickich Kościołów wschodnich. Wskazując zarazem na uwarunkowania duszpasterskie, które niekiedy wymuszają na wschodnich katolikach dostosowanie się do rodzaju eksperymentu obrządkowego.


Słowa kluczowe

obrządek; ryt; liturgia wschodnia; katolicki Kościół wschodni; Kościoły partykularne

Adamowicz Leszek. 2010. Katolicy wschodni w duszpasterstwie Kościoła łacińskiego w Polsce. W Spotkanie Cyrylometodiańskie. Międzynarodowa konferencja naukowa „Sacri Canones” – 20 lat doświadczenia. Sandomierz 13 lutego 2010. Red. Krzysztof Nitkiewicz, 98–103. Sandomierz: Wydawnictwo Diecezjalne.

Calivas Alciviadis C. 2009. Oddawanie czci Bogu. W Prawosławie. Światło ze Wschodu. Red. Krzysztof Leśniewski, 215–229. Lublin: Prawosławna Diecezja Lubelsko-Chełmska.

Florenski Paweł. 1982. „Liturgia jako synteza sztuk”. Znak 337: 1511–1521.

Gatti Carlo, Korolevskij Cyrylo. 1942. I riti e le Chiese orientali. T. 1. Genova: Libreria Salesiana Edittice.

Gogol Mikołaj. 2004. Rozważania o Boskiej Liturgii (Biblioteka Ekumenii i Dialogu 21). Tłum. Wacław Korzyn. 12–15. Kraków: Papieska Akademia Teologiczna.

Kałużny Tadeusz. 2001. Rok liturgiczny w rycie bizantyjskim. W Czas i kalendarz. Red. Zdzisław Kijas, 159–186. Kraków: Papieska Akademia Teologiczna.

Meyendorff John. 1984. Teologia bizantyjska. Tłum. Jerzy Prokopczuk. Warszawa: PAX.

Morrisson Cecile. 2007. Wydarzenia – perspektywa chronologiczna. W Świat Bizancjum. T. 1: Cesarstwo Wschodniorzymskie 330–641. Red. Cecile Morrisson, 23–27. Kraków: Wydawnictwo WAM.

Nitkiewicz Krzysztof. 2014. Katolickie Kościoły wschodnie. Sandomierz: Wydawnictwo Diecezjalne.

Nowakowski Przemysław. 2008. „Niebo na ziemi. Próba charakterystyki liturgii wschodniej”. Ruch Biblijny i Liturgiczny 61 (3): 189–201.

Orthodoxia 2007. 2006. Red. Nikolaus Wyrwoll. Regensburg: Ostkirchliches Institut.

Senyk Sofia. 1985. The Eucharistic Liturgy in Ruthenian Church Practice. Frequency of Celebration and Attendance befor the Nineteenth Century. Orientalia Christiana Periodica 51 (1): 123–155.

Špidlik Tomáš. 1996. Wielcy mistycy rosyjscy. Tłum. Janina Dembska. Kraków: Wydawnictwo M.

Špidlik Tomáš. 2000. Myśl rosyjska. Inna wizja człowieka. Tłum. Janina Dembska. Warszawa: Wydawnictwo Księży Marianów.

Taft Robert. 1975. The Great Entrance. Rome: Pontificio Instituto Orientale.

Taft Robert. 2001. Beyond East and West. Problems in Liturgical Understanding. Rome: Pontifical Oriental Institute.

Wojciechowski Grzegorz. 2011. Ustrój hierarchiczny katolickich Kościołów wschodnich. Wybrane zagadnienia. Lublin: Wydawnictwo Polihymnia.

„Wokół uniatyzmu. Refleksje po sesji katolicko-prawosławnej Komisji Mieszanej we Freisingu”. Biuletyn Ekumeniczny 19 (4): 37–62.

Pobierz

Opublikowane : 2020-12-23


Moskałyk, J. (2020). Wschodnie katolickie utożsamienie obrządkowe. Studia Oecumenica, 20, 215–226. https://doi.org/10.25167/so.2102

Jarosław Moskałyk  moskalyk@amu.edu.pl
Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu, Wydział Teologiczny  Polska
https://orcid.org/0000-0001-9193-2433


CitedBy Crossref
0

CitedBy Scopus
0



Redakcja „Studia Oecumenica” przyjmuje do oceny i publikacji artykuły naukowe oraz recenzje i sprawozdania z konferencji związane z problematyką ekumeniczną, międzyreligijną i z zakresu badań nad procesami integracyjnymi. Opracowanie nie może naruszać praw autorskich osób trzecich (w rozumieniu Ustawy z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych; tekst pierwotny: Dz.U. 1994 r. nr 24 poz. 83, tekst jednolity: Dz.U. z 2006 r. nr 90 poz. 631). Teksty nadesłane do redakcji nie mogą być wcześniej publikowane ani zgłoszone do publikacji w innych pismach lub wydawnictwach. Zgłaszając tekst, autor wyraża zgodę na: wszelkie zmiany stylistyczne, wynikające z normy językowej oraz normy „Zasady składania tekstu w języku polskim” i dokonywania niezbędnych zmian w układzie treści (w celu zwiększenia czytelności tekstu), a także na wykorzystania go do druku oraz w publikacjach elektronicznych. Autor także przenosi prawa autorskie na Redakcję „Studia Oecumenica”. Jednocześnie wyraża także zgodę na opublikowanie informacji o artykule w bazach naukowych, w tym w bazie CEJSH (The Central European Journal of Social Sciences and Humanities) oraz CEEOL (Central and Eastern European Online Library). Materiały zamieszczone w czasopiśmie „Studia Oecumenica” są chronione prawem autorskim. Przedruk tekstu może nastąpić jedynie za zgodą redakcji.